Φωτογραφίες: Αλέξανδρος Αβραμίδης, από το άρθρο του VICE «Στην Άδεια Λεκάνη της Λίμνης Κορώνειας Επικρατεί μια Απόκοσμη Ησυχία»

Η λίμνη μπορεί να έχει σήμερα νερό, όμως σε καμιά περίπτωση δεν έχει εξασφαλιστεί η διάσωσή της.

Στην τελευταία συνεδρίαση της Οικονομικής Επιτροπής της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, εμφανίστηκε ένα «φάντασμα» από το πρόσφατο παρελθόν: η οικολογική καταστροφή στη λίμνη Κορώνεια και η απειλή νέων βαρύτατων προστίμων από την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ).

Η Κορώνεια, λίγα χιλιόμετρα ανατολικά της Θεσσαλονίκης, δίδυμη λίμνη της Βόλβης -η οποία, ευτυχώς, διασώζεται σε καλή κατάσταση-, αποτελούσε έως τα μέσα της δεκαετίας του ’80 έναν πανέμορφο υδροβιότοπο. Τα επόμενα χρόνια, όμως, χιλιάδες παράνομες γεωτρήσεις αγροτών στράγγιξαν τα νερά της και γειτονικά εργοστάσια -κυρίως βαφεία- τη ρύπαναν ανεπανόρθωτα. Η στάθμη του νερού άρχισε σταδιακά να υποχωρεί, μέχρι που το 2014 τίποτα δεν θύμιζε ότι στη λεκάνη της υπήρχε κάποτε μια λίμνη με ψάρια, πουλιά και υδρόβια ζωή. Σήμερα η κατάσταση έχει βελτιωθεί. Ήδη από πέρυσι η Κορώνεια γέμισε ξανά με νερό, καθώς οι τελευταίοι χειμώνες ήταν βροχεροί, κυρίως όμως διότι τα περισσότερα εργοστάσια έκλεισαν και επιπλέον οι ελλληνικές Αρχές αναγκάστηκαν, μετά από ασφυκτικές πιέσεις, να λάβουν επιτέλους μέτρα.

Στην προχθεσινή συνεδρίαση στην Περιφέρεια επισημάνθηκε ότι η καθυστέρηση στην υλοποίηση των τεσσάρων από τα πέντε έργα αποκατάστασης, εγκυμονεί τον κίνδυνο επιβολής νέων προστίμων από την ΕΕ. Αφορμή για το ξύσιμο παλιών πληγών ήταν η συζήτηση για την τοποθέτηση ενός νέου τηλεμετρικού σταθμού στην Κορώνεια, τα όργανα του οποίου θα παρακολουθούν την εξέλιξη των ποιοτικών και ποσοτικών χαρακτηριστικών της πολύπαθης λίμνης.

Τον Σεπτέμβριο του 2007, η Κορώνεια είχε στεγνώσει. Χιλιάδες ψάρια και πουλιά αφανίστηκαν.

«Τα πράγματα πηγαίνουν καλά, ωστόσο η Ελλάδα είναι υποχρεωμένη να ολοκληρώσει τα έργα που προβλέπονται στο master plan το οποίο έχει υπογράψει», είπε ο Γενικός Διευθυντής Αναπτυξιακού Προγραμματισμού, Περιβάλλοντος και Υποδομών της Περιφέρειας, Απόστολος Γιάντσης. «Έπειτα από φοβερή δική μας πίεση και με τη βοήθεια του Αναπληρωτή Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σωκράτη Φάμελλου, ολοκληρώθηκε το ανάχωμα που διαχωρίζει τη λίμνη από τον υδροβιότοπο και το βαθύ ενδιαίτημα που είναι ουσιαστικά ένα βαθύτερο κομμάτι μέσα στην ίδια τη λίμνη, το οποίο διασφαλίζει τη συγκέντρωση υδάτων και την παρουσία μικροοργανισμών ακόμη και σε περίπτωση ξηρασίας», πρόσθεσε ο ίδιος. Ωστόσο, στην ίδια σύσκεψη επισημάνθηκε ότι υπάρχουν εκκρεμότητες σε άλλα τέσσερα κρίσιμα έργα. Πιο ειδικά: Δεν έγιναν οι λιμνοδεξαμενές ωρίμανσης που είχαν σκοπό την ανάσχεση της μόλυνσης της κεντρικής λίμνης, οι γεωτρήσεις δεν έκλεισαν, οι καλλιέργειες δεν αντικαταστάθηκαν με νέες λιγότερο υδροβόρες ούτε μειώθηκε η χρήση των φυτοφαρμάκων, και τέλος δεν ολοκληρώθηκαν τα έργα αντικατάστασης των αρδευτικών δικτύων. Όλα αυτά δεν είναι καθόλου λεπτομέρειες.

Η Κορώνεια από ψηλά. Περιμετρικά της λίμνης είχαν καταγραφεί 1.440 παράνομες γεωτρήσεις.

Σύμφωνα με έγκυρες πηγές, στις αρχές του έτους, η Κομισιόν έστειλε προειδοποιητική επιστολή στη χώρα μας, στην οποία σημειώνεται ότι, εφόσον το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο κρίνει ότι δεν έχει βελτιωθεί η εικόνα της Κορώνειας, τότε η Ελλάδα απειλείται με πρόστιμο ύψους 25-30 εκατομμυρίων ευρώ εφάπαξ και επιπλέον πρόστιμο 30.000-70.000 ευρώ για κάθε μέρα που τα έργα μένουν στα χαρτιά. Η ελληνική πλευρά ελπίζει ότι με την τοποθέτηση του τελευταίου τηλεμετρικού σταθμού στη λίμνη -αποτελεί μέρος ενός δικτύο σταθμών μέτρησης στην περιοχή- η ΕΕ θα πειστεί να αναβάλει τις κυρώσεις, με το σκεπτικό ότι μπορεί να επιδείξει έστω τους παραπάνω ελέγχους και ότι σε κάθε περίπτωση δεν μένει με σταυρωμένα τα χέρια.