Tο Χάρβαρντ τον προσκαλεί να συνεχίσει την έρευνα του εκεί

Ο 30χρονος Ιωάννης – Αλέξανδρος Γαμπιεράκης, Νευροβιολόγος – Διδάκτορας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου της Κρήτης, αφού ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών στη Βιολογία, έκανε το μεταπτυχιακό του στην Μοριακή Ιατρική και συνέχισε την έρευνα του στην διαδακτορική του διατριβή στο Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών.

Μετά από 6 χρόνια ερευνητικής προσπάθειας στο ΙΙΒΕΑΑ, κατάφερε να ανακαλύψει ενδιαφέροντα αποτελέσματα, τα οποία δημοσιεύονται στο περιοδικό Molecular Psychiatry, Nature και μάλιστα επιλέχθηκαν από τους εκδότες για το εξώφυλλο του!

Έχουν χρήσιμες ιατρικές προεκτάσεις: ο Γιάννης Γαμπιεράκης κατέδειξε ότι η εντερική φλεγμονή επιδρά στον εγκέφαλο, επηρεάζοντας αρνητικά την Νευρογενεση, την δυνατότητα δηλαδή ανάπτυξης νέων νευρώνων.

Προσφέρουν μια νευροβιολογικη εξήγηση, γιατί ασθενείς με χρόνια φλεγμονώδη νοσήματα του εντέρου εμφανίζουν σημαντικές συμπεριφορικές αλλαγές, κάποιοι και κατάθλιψη.

Τα ευρήματα αυτά βοηθούν στον σχεδιασμό νέων, πρώϊμων θεραπειών των χρόνιων αυτών νοσημάτων που ταλαιπωρούν εκατομμύρια ασθενών. Ο νεαρός Επιστήμονας θα συνεχίσει την μεταδιδακτορικη του έρευνα στο Stem Cell Institute του πανεπιστημίου Harvard στη Βοστώνη.

82764000 192311162161570 3584571871221252096 n

Περίληψη της Κεντρικής Ιδέας της Έρευνας του Διδάκτορα Ιωάννη – Αλέξανδρου Γαμπιεράκη :

“Οι Ιδιοπαθείς Φλεγμονώδεις Νόσοι του Εντέρου (ΙΦΝΕ), όπως είναι η νόσος Crohn και η ελκώδης κολίτιδα είναι χρόνιες υποτροπιάζουσες διαταραχές του γαστρεντερικού σωλήνα.

Καθώς τα κρούσματα της νόσου αυξάνονται παγκοσμίως, όλο και περισσότερο αναγνωρίζεται η συνοσυρότητα που εμφανίζει με άλλες ασθένειες.

Συγκεκριμένα, ασθενείς με κολίτιδα εμφανίζουν υψηλά ποσοστά ψυχιατρικών διαταραχών και γνωστικά ελλείμματα τα οποία σε συνδυασμό με την χρόνια φλεγμονώδη φύση της ασθένειας, συμβάλλουν στην κακή ποιότητα ζωής.

Νέα δεδομένα δείχνουν ότι το έντερο, ο εγκέφαλος και το ανοσοποιητικό σύστημα επικοινωνούν αμφίδρομα, ενώ οποιαδήποτε διαταραχή αυτής της επικοινωνίας επηρεάζει την ισορροπία του κεντρικού νευρικού συστήματος που μπορεί να οδηγήσει σε διάφορες νευροπαθολογίες.

Παρόλα αυτά, η επίδραση που έχουν οι περιφερικές φλεγμονές στην γνωστική λειτουργία και συμπεριφορά αλλά και οι ανοσολογικοί μηχανισμοί που σχετίζονται με αυτήν παραμένουν ακόμα υπό διερεύνηση.

Ο Ιππόκαμπος είναι μια περιοχή του εγκεφάλου που εμπλέκεται σε διάφορες γνωστικές λειτουργίες όπως είναι η μνήμη, η μάθηση και η ρύθμιση της διάθεσης, ενώ διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην παθοφυσιολογία των διαταραχών διάθεσης. Επιπρόσθετα, ο ιππόκαμπος είναι μια από τις περιοχές του εγκεφάλου στις οποίες υπάρχει νευρογένεση εφόρου ζωής.

83463490 781430075675421 4691833965051379712 n

Τα νευρικά βλαστικά κύτταρα βρίσκονται τοπολογικά στην οδοντωτή έλικα του ιππόκαμπου και εμπλέκονται σε διάφορες γνωστικές λειτουργίες, όπως η διάκριση μοτίβου και η γνωστική ευελιξία, στο στρες αλλά και στην κατάθλιψη.

Μια πληθώρα μελετών έχουν δείξει ότι η απορρύθμιση της νευρογένεσης στον ιππόκαμπο προκαλεί ελλείμματα στην μνήμη και στην μάθηση, ενώ έχει σχετιστεί με την ανάπτυξη κατάθλιψης και αγχωδών διαταραχών.

Μελέτες σε ασθενείς με κολίτιδα στους οποίους μελέτησαν την απόκριση σε γνωστικές λειτουργίες που είναι εξαρτώμενες από την λειτουργία του ιππόκαμπου, έδειξαν ελλείματα στην γνωστική ευελιξία αυτών των ασθενών σε γνωστικά τεστ.

Επιπρόσθετα, δομικές αλλαγές σε ιπποκάμπιες και παρα-ιπποκάμπιες περιοχές έχουν ανιχνευθεί σε ασθενείς με κολίτιδα μέσω της λειτουργικής απεικόνισης μαγνητικού συντονισμού (fMRI), αποδεικνύοντας έτσι ότι η δομή αυτή επηρεάζεται από την κολίτιδα.

Στην μελέτη μας, χαρακτηρίσαμε τις επιδράσεις της πειραματικής οξείας και χρόνιας κολίτιδας με την χρησιμοποίηση ενός διαδεδομένου πειραματικού μοντέλου χημικά επαγώμενης κολίτιδας, στην ενεργοποίηση του ανοσοποιητικού συστήματος του εγκεφάλου και στα διάφορα στάδια της ενήλικης νευρογένεσης του ιππόκαμπου.

Τα αποτελέσματα της μελέτης αυτής έδειξαν ότι το ανοσοποιητικό σύστημα του εγκεφάλου ενεργοποιείται κατά την διάρκεια της κολίτιδας και επικοινωνεί με το ανοσοποιητικό σύστημα της περιφέρειας αμφίδρομα.

Παράλληλα είδαμε ότι τα νευρικά βλαστικά κύτταρα στην περιοχή του ιπποκάμπου στον εγκέφαλο ενεργοποιούνται, ενώ μακροπρόθεσμα παρουσιάζονται ελλείμματα στην λειτουργικότητα τους. Αυτά τα αποτελέσματα καταδεικνύουν την ύπαρξη μηχανισμών οι οποίοι μπορούν να αποτελέσουν την βάση για καινοτόμες θεραπείες για την στήριξη ασθενών με κολίτιδα που παρουσιάζουν συνοσυρότητα με διάφορες ψυχοπαθολογίες, όπως είναι η κατάθλιψη και οι αγχώδεις διαταραχές.”

https://www.nature.com/articles/s41380-020-0651-6?fbclid=IwAR2VjZMsOInREsuZx46RdUSEfMeZMqFZEPVN-r9SiZ0y6gbneTjqw-Bxc9U