Ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν απηύθυνε προειδοποίηση για επέκταση του «λιβυκού χάους» στην Μεσόγειο, εάν δεν επιβληθεί ηρεμία, κατά τη συνάντησή του με την καγκελάριο της Γερμανίας Άνγκελα Μέρκελ.

«Το χάος που κυριαρχεί στην Λιβύη κινδυνεύει να έχει συνέπειες σε ολόκληρη την Μεσόγειο, εάν δεν επιβληθεί ηρεμία το συντομότερο δυνατόν», δήλωσε ο Ερντογάν εγκανιάζοντας το νέο γερμανοτουρκικό πανεπιστήμιο στην Κωνσταντινούπολη μαζί με την Άνγκελα Μέρκελ.

«Πρέπει να επιταχύνουμε την επίλυση, εάν δεν θέλουμε να σηκώσουν κεφάλι τρομοκρατικές οργανώσεις όπως το Ισλαμικό Κράτος και η Αλ Κάιντα», απείλησε ο Ερντογάν.

Μέρκελ και Ερντογάν έχουν αυτή την ώρα συνάντηση κεκλεισμένων των θυρών και η κατάσταση στην Λιβύη θα βρίσκεται στο επίκεντρο των συνομιλιών έπειτα και από την διεθνή διάσκεψη που οργανώθηκε την περασμένη εβδομάδα στο Βερολίνο.

Εκτός της Λιβύης, η κατάσταση στην βορειοδυτική Συρία θα απασχολήσει τους δύο ηγέτες την ώρα που η επίθεση του καθεστώτος της Δαμασκού κατά της επαρχίας του Ιντλιμπ έχει προκαλέσει την έξοδο δεκάδων χιλιάδων κατοίκων της εμπόλεμης περιοχής.

Η Άνγκελα Μέρκελ θα συναντηθεί στην Κωνσταντινούπολη και με μέλη της κοινωνίας των πολιτών, ανάμεσά τους τον διαπρεπή δικηγόρο Βεϊζέλ Οκ και τον δημοσιογράφο Ντενίζ Γιουτζέλ, η φυλάκιση του οποίου το 2017 προκάλεσε διπλωματική κρίση ανάμεσα στο Βερολίνο και την Αγκυρα.

«Η Τουρκία βρίσκεται εν μέσω μίας κρίσης ανθρωπίνων δικαιωμάτων και η λήψη συγκεκριμένων μέτρων για τον τερματισμό της καταστολής πρέπει να βρίσκεται στο επίκεντρο των συνομιλιών ανάμεσα στην Ανγκελα Μέρκελ και τον τούρκο πρόεδρο», πιστεύει ο Άντριου Γκράντνερ, ο ειδικός για την Τουρκία της Διεθνούς Αμνηστίας.

ΕΠΙΣΗΜΩΣ Η ΑΤΖΕΝΤΑ ΕΧΕΙ ΩΣ ΕΞΗΣ:

Σύμφωνα με την επίσημη εκδοχή της τουρκικής προεδρίας οι συνομιλίες Ερντογάν-Μέρκελ εστιάζουν στις σχέσεις της Τουρκίας-ΕΕ, την ενταξιακή προοπτική της Άγκυρας, την Τελωνειακή Ένωση και την κατάργηση της βίζας για Τούρκους πολίτες που ταξιδεύουν στην Ευρώπη. Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες του πρώτου καναλιού της γερμανικής τηλεόρασης (ARD) από το Βερολίνο, αναμένεται να συζητηθούν επίσης η διαμάχη με Ελλάδα και Κύπρο για τις γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο, οι εξελίξεις σε Λιβύη και Συρία, καθώς και οι διμερείς οικονομικές σχέσεις. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει το Βερολίνο και στην κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Τουρκία.

Σε αυτό το πλαίσιο, μετά από τα εγκαίνια μίας νέα πτέρυγας του Γερμανο-Τουρκικού Πανεπιστημίου στην Κωνσταντινούπολη το πρωί της Παρασκευής, είχε προγραμματιστεί συνάντηση της Άγκελα Μέρκελ με εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών. Σε αυτούς συμπεριλαμβάνεται ο Βεϊζέλ Οκ, δικηγόρος του δημοσιογράφου και άλλοτε ανταποκριτή της γερμανικής εφημερίδας Die Welt Ντενίζ Γιουτσέλ. Το 2017 ο Γιουτσέλ είχε συλληφθεί και παρέμεινε έγκλειστος στις τουρκικές φυλακές επί 367 ημέρες, χωρίς να του απαγγέλλονται κατηγορίες. Στη φυλακή βρίσκεται μέχρι σήμερα ένας Τούρκος δικηγόρος που συνεργαζόταν με τη γερμανική πρεσβεία στην Άγκυρα και συνελήφθη τον περασμένο Σεπτέμβριο. Παραμένει προφυλακισμένος χωρίς να του έχει απαγγελθεί κατηγορία.

Στο επίκεντρο το προσφυγικό

Θεωρείται δεδομένο ότι τόσο το Βερολίνο όσο και γενικότερα η ΕΕ επιμένουν στην περαιτέρω εφαρμογή της άτυπης συμφωνίας με την Άγκυρα για το προσφυγικό. Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας Μεβλούτ Τσαβούσογλου διαμαρτύρεται για πλημμελή εφαρμογή της συμφωνίας από την πλευρά των Ευρωπαίων, υποστηρίζοντας ότι η χώρα του έχει λάβει ελάχιστα χρήματα από τα έξι δισεκατομμύρια ευρώ της οικονομικής βοήθειας για τη φιλοξενία των προσφύγων, που προβλέπονταν στην αρχική συμφωνία το 2016. Από την πλευρά της η ΕΕ αντιτείνει ότι ήδη έχουν διατεθεί 2,7 δισ. και έχουν υπογραφεί τα απαραίτητα συμβόλαια, ώστε να εκταμιευθούν και τα υπόλοιπα χρήματα.

Γερμανικά μέσα ενημέρωσης θεωρούν πιθανό να ζητήσει ο Ερντογάν πρόσθετη οικονομική βοήθεια για το νέο κύμα προσφύγων από την επαρχία Ιντλίμπ της Συρίας, αλλά και επιπλέον κονδύλια για τη ζώνη ασφαλείας που θέλει να δημιουργήσει η Τουρκία στη βόρεια Συρία. Πρόκειται για ένα νέο “αγκάθι” στις σχέσεις της ΕΕ με την Τουρκία, καθώς η περιοχή ελέγχεται από τουρκικά στρατεύματα και μονάδες ισλαμιστών Σύρων παραστρατιωτικών, που κατηγορούνται για εγκλήματα πολέμου. Πάντως ο Φλόριαν Χαν, εκπρόσωπος των Γερμανών Χριστιανοδημοκρατών (CDU) για ευρωπαϊκά θέματα, υποστηρίζει ότι μία ζώνη ασφαλείας θα μπορούσε να συμβάλει στην εδραίωση της σταθερότητας στην περιοχή, υπό την προϋπόθεση ότι επιτηρείται από μία διεθνή στρατιωτική δύναμη, που θα επιβλέπει και την παροχή της ανθρωπιστικής βοήθειας στους πραγματικούς δικαιούχους.