Η ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΣ ΠΟΥ ΧΑΘΗΚΕ
Τάκης Σπετσιώτης
Με τι τσαντίλα γύριζα απ’ τη Θεσσαλονίκη στην Αθήνα εκείνο τον Οκτώβρη του ’91, μετά το φεστιβάλ κινηματογράφου, δεν περιγράφεται. Μια ταινία πούχα κάνει με χίλιες τόσες θυσίες προσωπικές, τα ”Κοράκια”, παρότι είχε απ’ το κοινό χειροκροτηθεί, οι κριτικοί – με μια δυο εξαιρέσεις-, τίποτα καλό δεν είχαν βρει να της μνημονεύσουν. Πλήρης απαξίωση. ΄Ετσι, όταν χτύπησε το τηλέφωνό μου και, πολύ μειλίχια, ένας κριτικός κινηματογράφου μού ζήτησε μια κασέτα για να την δει και να γράψει σ’ ένα περιοδικό, δεν είχε μπορέσει να πάει στη Θεσσαλονίκη, συγκρατώντας την οργή μου, αν και προσωπικά δεν τον γνώριζα, του απάντησα ”Εντάξει, θα σας την φέρω, κύριε Μοσχοβάκη..” ”Στην οδό Αριστοδήμου 5, δίπλα στο ζαχαροπλαστείο Ζερεβιέν, το κουδούνι γράφει Δασκαλοπούλου.” Μού άνοιξε μια μικροσκοπική, αιχμηρή γυναίκα που σκούπιζε με την ηλεκτρική σκούπα, και, λίγο το Δασκαλοπούλου, λίγο η φωτογραφία της απ’ αυτό το παλιό δημοσίευμα που επισυνάπτω, ήμουν σχεδόν σίγουρος, δεν δίστασα : ” Mα εσείς που γράψατε τη ”Μικρή έξοδο” το ’64, η Γλαύκη Δασκαλοπούλου δεν είστε;” Τάχασε, και, χαμογελαστή ” Και με βρήκατε να σκουπίζω, θα λέτε τώρα μέσα σας…”, μου είπε, στο μεταξύ βγήκε από το μέσα δωμάτιο κι ο κύριος Μοσχοβάκης: ”Α, ώστε το ξέρετε..” συμπλήρωσε. Μα πώς μπορούσα να μην το ξέρω; Μια τόσο τολμηρή νουβέλα για κείνα τα χρόνια που τάσκιαζε όλα ο Καζαντζάκης, τον οποίο μάλιστα ένας ήρωας της οργισμένης νουβέλας αποκαλούσε ”μεγαλόστομο, φαφλατά, συγγραφέα για τουρίστες!” ήταν τόλμημα μεγάλο. ”Τώρα δε γράφετε;”, ρώτησα την κυρία Γλαύκη κι είδα όλη την πίκρα στο βλέμμα της καθώς μου είπε ”Πάει πια, αυτό… τέρμα.. Εργάζομαι σα ξεναγός… Είχα γράψει άλλο ένα βιβλίο… μου επιτέθηκαν πολύ οι κριτικοί, κανείς δεν έγραφε ακόμη έτσι, απογοητεύτητα και τα παράτησα..” συνέχισε κι εγώ κούναγα το κεφάλι. ”Το ξέρετε κι αυτό;” ”Και βέβαια, το ξέρω…” Βλέπω τώρα σ’ ένα βιβλίο βιβλιοκρισιών να τα αναφέρει όλ’ αυτά κι ο Αλέξανδρος Κοτζιάς: ”Το σημείωμα αυτό γράφεται όχι τόσο για να παρουσιαστεί ένα νέο βιβλίο, όσο για να υπογραμμιστεί ένα πρόβλημα – ο ”αυτοχειριασμός” μιας προικισμένης πεζογράφου που υποσχόταν πολλά στο χώρο του παραδοσιακού ρεαλισμού, όμως προτίμησε να ανοιχτεί στα βαθιά νερά των καινότροπων αναζητήσεων, και, προσωρινά, να χαθεί.” Τι να γίνει; ΄Ετσι γυρίζουμε απ’ τα βιβλία κι απ’ τα φεστιβάλ – νικητές ή χαμένοι. Κι εγώ συχνά για τους χαμένους αναρωτιέμαι. Οι νικητές δεν έχουν την ανάγκη μου.
119049708 2637069559891883 3080377820178072922 o